असार महिनामा मनाइने राष्ट्रिय धान दिवस तथा दही–चिउरा खाने परम्पराले यसको सांस्कृतिक महत्त्वलाई झन् उजागर गर्छ। स्वाद, सरलता र पोषणको सन्तुलित संयोजन भएकाले दही–चिउरा सबै उमेरका व्यक्तिका लागि उपयुक्त भोजन मानिन्छ।

चिउरामा प्रशस्त मात्रामा कार्बोहाइड्रेट पाइने भएकाले यसले शरीरलाई आवश्यक ऊर्जा प्रदान गर्छ भने दहीमा रहेको प्रोटिन, क्याल्सियम, भिटामिन बी समूह तथा लाभदायक जीवाणु (प्रोबायोटिक्स) ले पाचन प्रणालीलाई स्वस्थ राख्न मद्दत गर्छ। नियमित रूपमा दही–चिउरा सेवन गर्दा आन्द्राको स्वास्थ्य सुधार हुनुका साथै हड्डी र दाँत बलियो बनाउन पनि सहयोग पुग्छ।

गर्मी याममा दही–चिउरा विशेष लाभदायक मानिन्छ। दहीले शरीरलाई शीतलता प्रदान गर्ने भएकाले अत्यधिक गर्मीका कारण हुने थकान कम गर्न मद्दत गर्छ। साथै, लामो समयसम्म पेट भरिएको महसुस हुने भएकाले अनावश्यक रूपमा पटक–पटक खाने बानी नियन्त्रण गर्न पनि उपयोगी हुन्छ।

दही–चिउरालाई अझ पोषिलो बनाउन केरा, स्याउ, आँपजस्ता मौसमी फलफूल, बदाम, काजु, ओखर, किसमिस वा अलसीको बीउ मिसाएर खान सकिन्छ। यसले भोजनमा थप भिटामिन, खनिज तथा स्वस्थ बोसोको मात्रा बढाउँछ।

यद्यपि, मधुमेह भएका व्यक्तिले चिनी मिसिएको वा अत्यधिक गुलियो दहीको प्रयोग नगर्नु उपयुक्त हुन्छ। त्यसैगरी, ल्याक्टोज असहिष्णुता भएका व्यक्तिले दही सेवन गर्दा चिकित्सकको सल्लाह लिनु उचित हुन्छ। सधैं ताजा, सफा र गुणस्तरीय दही प्रयोग गर्नु स्वास्थ्यका लागि लाभदायक हुन्छ।

दही–चिउरा केवल परम्परागत खानामात्र नभई स्वास्थ्यका दृष्टिले पनि उत्कृष्ट र सन्तुलित आहार हो।

दही–चिउरा खानुका मुख्य फाइदाहरू
तुरुन्त ऊर्जा दिन्छ – चिउरामा रहेको कार्बोहाइड्रेटले शरीरलाई छिटो ऊर्जा प्रदान गर्छ।
पाचन सुधार गर्छ – दहीमा हुने प्रोबायोटिक (राम्रो ब्याक्टेरिया) ले आन्द्राको स्वास्थ्य राम्रो राख्न मद्दत गर्छ।
प्रोटिनको स्रोत – दहीमा रहेको प्रोटिनले मांसपेशीको विकास र शरीरको मर्मतमा सहयोग गर्छ।
हड्डी र दाँत बलियो बनाउँछ – दहीमा प्रशस्त क्याल्सियम र फस्फोरस हुन्छ।
गर्मीमा शीतलता दिन्छ – दहीले शरीरलाई चिसो महसुस गराउँछ र गर्मी मौसममा आरामदायी हुन्छ।
पेट लामो समयसम्म भरिएको महसुस हुन्छ – यसले अनावश्यक धेरै खाने बानी कम गर्न मद्दत गर्न सक्छ।